WWW Nedir? World Wide Web Acilimi ve Tarihcesi

WWW Nedir? World Wide Web Acilimi ve Tarihcesi

WWW, World Wide Web kelimelerinin kisaltmasidir ve Turkce'de "Dunya Capinda Ag" anlamina gelir. Gunluk hayatta "web" olarak da adlandirilan bu sistem, internet uzerinden erisilen metin, gorsel, video ve diger iceriklerin birbirine baglandigi devasa bir bilgi agidir.

WWW Acilimi

• W = World (Dunya)
• W = Wide (Capinda)
• W = Web (Ag)

Turkce karsiligi: Dunya Capinda Ag

WWW ve Internet Ayni Sey mi?

Hayir, WWW ve internet ayni sey degildir. Bu iki kavram sik sik karistirilir.

Internet:
- Bilgisayarlarin birbirine baglandigi kuresel ag altyapisi
- 1960'larda ARPANET olarak basladi
- E-posta, dosya transferi (FTP), VoIP gibi servisleri icerir
- Fiziksel altyapi: kablolar, sunucular, yonlendiriciler

WWW (Web):
- Internet uzerinde calisan bir hizmet
- 1989'da Tim Berners-Lee tarafindan icat edildi
- Tarayicilar araciligiyla erisilen web sayfalari
- HTTP protokolu uzerinden calisir

Basit bir benzetme:
- Internet = Yollar ve altyapi (elektrik, su gibi)
- WWW = Bu yollar uzerinde giden arabalar (web siteleri)

E-posta da internet uzerinde calisir ama WWW'nin parcasi degildir.

WWW Tarihcesi

1989 - Fikrin Dogusu
Tim Berners-Lee, CERN'de (Avrupa Nukleer Arastirma Merkezi) calisirken WWW'yi tasarladi. Amac, bilim insanlarinin arastirma sonuclarini kolayca paylasmasiydi.

1990 - Ilk Web Sayfasi
- Dunyanin ilk web sitesi: info.cern.ch
- Ilk web tarayicisi: WorldWideWeb (daha sonra Nexus olarak yeniden adlandirildi)
- Ilk web sunucusu kuruldu

1991 - Halka Acildi
WWW, CERN disinda da kullanima acildi.

1993 - Mosaic Tarayici
- Grafiksel arayuzlu ilk populer tarayici
- WWW'nin yayginlasmasinin baslangici
- Goruntuler ve metin bir arada gosterilebiliyordu

1994 - Netscape Navigator
- Ticari web tarayicisi
- Web'in ticarilesmesi basladi
- Amazon ve Yahoo kuruldu

1995 - Internet Explorer
- Microsoft'un tarayicisi
- Windows ile birlikte geliyordu
- "Tarayici Savaslari" donemi basladi

1998 - Google
- Arama motoru devrimi
- Web'de bilgi bulmak kolaylasti

2004 - Web 2.0
- Kullanici uretimi icerik (YouTube, Facebook, Wikipedia)
- Sosyal medya cagi
- Bloglar ve forumlar yayginlasti

2007 - iPhone
- Mobil web erisimi patlamasi
- Responsive tasarim ihtiyaci ortaya cikti

2010+ - Mobil Web
- Akilli telefonlarla erisim
- Mobil trafik masaustunu gecti
- Mobil oncelikli tasarim zorunlu hale geldi

WWW Nasil Calisir?

1. URL Girisi
Tarayiciya rapitekgo.com yazilir.

2. DNS Sorgusu
- Tarayici, DNS sunucusuna basvurur
- Domain adi, IP adresine donusturulur
- Ornek: rapitekgo.com -> 167.99.243.158

3. TCP Baglantisi
- Tarayici, sunucuyla baglanti kurar
- Guvenli baglanti icin SSL/TLS kullanilir (HTTPS)

4. HTTP Istegi
- Tarayici, sunucuya sayfa istegi gonderir
- GET /index.html HTTP/1.1

5. Sunucu Yaniti
- Sunucu, istenen sayfalari gonderir
- HTML, CSS, JavaScript, gorseller

6. Sayfa Render
- Tarayici, gelen dosyalari isler
- HTML yapiyi olusturur
- CSS stilleri uygular
- JavaScript etkilesim ekler
- Kullaniciya sayfa gosterilir

Bu surecin tamami milisaniyeler icinde gerceklesir.

WWW'nin Temel Bilesenleri

1. HTML (HyperText Markup Language)
- Web sayfalarinin yapisini olusturur
- Metin, resim, baglantilar
- Tarayiciya ne gosterecegini soyler

2. HTTP/HTTPS (HyperText Transfer Protocol)
- Veri aktarim protokolu
- Tarayici-sunucu iletisimi
- HTTPS: Guvenli, sifreli versiyon

3. URL (Uniform Resource Locator)
- Web adreslerinin formati
- Protokol + domain + yol
- Ornek: https://rapitekgo.com/blog/

4. Hyperlink (Kopru)
- Sayfalar arasi baglantilar
- Web'in "ag" yapisini olusturur
- Tiklama ile gezinme

5. Web Tarayici
- Chrome, Firefox, Safari, Edge
- HTML/CSS/JS yorumlayicisi
- Kullanici arayuzu

6. Web Sunucusu
- Apache, Nginx, IIS
- Dosyalari depolar ve sunar
- Istekleri isler

WWW Kullanmak Gerekli mi?

Gunumuzde "www" kullanimi zorunlu degildir.

Modern web siteleri hem www.site.com hem de site.com uzerinden erisilebilir. Ikisi de ayni sayfaya yonlendirilir.

Tarihsel olarak www kullanim nedeni:
- Farkli alt servislerden ayirt etmek (ftp., mail., www.)
- Teknik bir gereklilikti
- Subdomain mantigiyla calisiryordu

Gunumuzde:
- SEO icin tutarlilik onemli (birini tercih edip yonlendirme yapin)
- Cogu site www olmadan da calisir
- Tercih markaya kalmis
- Google her ikisini de ayni degerlendirir

Web 1.0, 2.0 ve 3.0 Nedir?

Web 1.0 (1991-2004) - Sadece Oku
- Statik sayfalar
- Tek yonlu iletisim
- Az sayida icerik ureticisi
- Cok sayida okuyucu
- Ornek: Ilk kurumsal siteler

Web 2.0 (2004-gunumuz) - Oku ve Yaz
- Dinamik, etkilesimli sayfalar
- Kullanici uretimi icerik
- Sosyal medya
- Bloglar, forumlar, wikiler
- Ornek: Facebook, YouTube, Wikipedia

Web 3.0 (Gelecek) - Merkeziyetsiz Web
- Blockchain tabanli
- Merkeziyetsiz uygulamalar (dApps)
- Yapay zeka entegrasyonu
- Semantik web
- Kullanici veri sahipligi
- Ornek: Kripto cuzdanlar, NFT'ler

WWW'nin Gelecegi

Gelismekte Olan Trendler:

1. Merkeziyetsiz Web (Web3)
- Blockchain tabanli uygulamalar
- Kullanici odakli veri sahipligi
- Aracisiz islemler

2. Semantik Web
- Makinelerin anlayabilecegi icerik
- Daha akilli arama sonuclari
- Otomatik veri baglama

3. Yapay Zeka Entegrasyonu
- Akilli asistanlar
- Kisisellestirilmis icerik
- Otomatik icerik uretimi

4. Artirilmis/Sanal Gerceklik
- Immersive web deneyimleri
- 3D web siteleri
- Metaverse entegrasyonu

5. IoT Entegrasyonu
- Akilli cihazlarla web baglantisi
- Her sey internete bagli

Sonuc

WWW, modern dijital yasamin temel tasidir. 1989'da basit bir bilgi paylasim sistemi olarak baslayan World Wide Web, bugun:

• 2 milyar+ web sitesi
• 5 milyar+ internet kullanicisi
• Gunluk 10 milyar+ Google aramasi
• Trilyonlarca dolar e-ticaret hacmi

ile devasa bir ekosisteme donusmustur.

Isletmenizin bu dijital dunyada profesyonel bir yeri olmasi icin RapitekGO ile iletisime gecin ve web sitenizi olusturalim.